Metin
Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumundan: 23/12/2022
KONSOLİDE FİNANSAL TABLO DÜZENLENMESİNE İLİŞKİN SEKTÖR
DUYURUSU (2022/14)
Bilindiği üzere, Sigorta ve Reasürans Şirketleri ile Emeklilik Şirketlerinin Finansal
Raporlamaları Hakkında Yönetmeliğin 4 üncü maddesinin ikinci fıkrasında; “Sigorta
sözleşmelerine, bağlı ortaklık, birlikte kontrol edilen ortaklık ve iştiraklerin
muhasebeleştirilmesi ve konsolide finansal tablolar, kamuya açıklanacak finansal tablolar ile
bunlara ilişkin açıklama ve dipnotların düzenlenmesine ilişkin usul ve esaslar Müsteşarlıkça
çıkarılacak tebliğler ile belirlenir.” hükmü yer almaktadır. Söz konusu hüküm doğrultusunda
31/12/2008 tarih ve 27097 (4. Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de Sigorta ve Reasürans Şirketleri
ile Emeklilik Şirketlerinin Konsolide Finansal Tablolarının Düzenlenmesine İlişkin Tebliğ
(Tebliğ) yayımlanmıştır.
Söz konusu Tebliğin 3 üncü maddesinde kontrol; bir tüzel kişinin, sermayesinin, asgari
yüzde elli birine sahip olma şartı aranmaksızın, çoğunluğuna doğrudan veya dolaylı olarak
sahip olunması veya bu çoğunluğa sahip olunmamakla birlikte imtiyazlı hisselerin elde
bulundurulması veya diğer hissedarlarla yapılan anlaşmalara istinaden oy hakkının çoğunluğu
üzerinde tasarrufta bulunulması suretiyle veya herhangi bir suretle yönetim kurulu üyelerinin
karara esas çoğunluğunu atayabilme ya da görevden alma gücünün elde bulundurulması olarak
tanımlanmıştır. Tebliğin 5S inci maddesinde ise konsolide finansal tablo düzenleme
zorunluluğuna ilişkin hükümler belirlenmiş, ana ortaklık şirketlerin satış amaçlı olmayan gruba
dahil tüm bağlı ortaklık, iştirak ve birlikte kontrol edilen ortaklıkların finansal tablolarını
konsolide etmekle yükümlü oldukları ifade edilmiştir.
Kurumumuza iletilen taleplerden şirketlerin varlıkları arasında yer alan yatırım
fonlarının Tebliğin 5 inci maddesi doğrultusunda konsolidasyona tabi tutulup tutulmayacağı
hususunda tereddütlerin hasıl olduğu anlaşılmaktadır.
Bilindiği üzere, 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanununun "Yatırım fonları" başlıklı 52
nci maddesinin birinci fıkrasında; "Bu Kanun hükümleri uyarınca tasarruf sahiplerinden fon
katılma payı karşılığında toplanan para ya da diğer varlıklarla, tasarruf sahipleri hesabına,
inançlı mülkiyet esaslarına göre Kurulca belirlenen varlık ve haklardan oluşan portföy veya
portföyleri işletmek amacıyla portföy yönetim şirketleri tarafından fon iç tüzüğü ile kurulan ve
tüzel kişiliği bulunmayan mal varlığına yatırım fonu adı verilir." hükmü yer almaktadır.
Tebliğ uyarınca konsolidasyona tabi tutulacak bağlı ortaklık, iştirak ve birlikte kontrol
edilen ortaklıkların belirlenmesinde “kontrol” tanımı uyarınca söz konusu varlıkların “tüzel
kişi” niteliğini haiz olmaları ve satış amaçlı olmamaları gerekmektedir.
Yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde ülkemizde faaliyet gösteren portföy yönetim
şirketleri nezdinde kurulan yatırım fonlarının tüzel kişiliğinin bulunmaması nedeniyle Tebliğ
hükümleri doğrultusunda konsolidasyona tabi tutulmasına gerek bulunmamaktadır.